ବଲାଙ୍ଗିର :31 ଜୁଲାଇ 2026 : ଭାରତ ବର୍ଷର ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ବିଦେଶୀ ଆର୍ଯ୍ୟନ ଜାତିର ଲୋକେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାଦ ଓ ଜାତିପ୍ରଥା ନାମରେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ସାମାଜିକ ପ୍ରତାରଣା କରି ହଜାର ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ଶୋଷଣ ଓ ଅତ୍ୟାଚାର କରିଚାଲିଛନ୍ତି l
ସେମାନେ ଅନେକ କାଳ୍ପନିକ ଭଗବାନ ତିଆରି କରି ଭାରତକୁ ଗୋଟିଏ ପ୍ରକାର ଧାର୍ମିକ ଗୋଲାମୀରେ ଆବଦ୍ଧ କରିସାରିଛନ୍ତି l ଏହା ସହିତ ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ, ସନାତନ ଧର୍ମ, ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର ନାମରେ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରି ଭାରତର ଶାସନ କ୍ଷମତକୁ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ଦଖଲକୁ ନେଇସାରିଛନ୍ତି l
ବର୍ତ୍ତମାନ ସମ୍ବିଧାନର କେତେକ ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ଧାରାକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି ହିନ୍ଦୁରାଷ୍ଟ୍ର ନାମରେ ଦେଶରେ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ ସ୍ଥାପନା କାଟିବା ପାଇଁ ଜୋରଦାର ପ୍ରୟାସ ଚଳାଇଛନ୍ତି l
ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ, ,ସନାତନ ଧର୍ମ, ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର, ହିନ୍ଦୁ ସଂଗଠନ ନାମରେ ବ୍ରାହ୍ମଣବlଦି ମାନେ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରିବାର ଆନ୍ତର୍ନିହିତ ଉଦ୍ଧେଶ୍ୟ କଣ ରହିଛି ତତ୍ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସବିଶେଷ ତଥ୍ୟ ନିମ୍ନରେ ଉପସ୍ଥାପିତ କାରାଯାଇଛି l
( 1 ) ‘ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ’ ଶବ୍ଦକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଉଦ୍ଧେଶ୍ୟ କଣ ରହିଛି ?
( a ) ‘ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ ଏକ ରାଜନୈତିକ ମୋହରା : ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ’ ଏକ ସାଧାରଣ ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା କେବଳ ଏକ ରାଜନୈତିକ ମୋହରା, ଯାହା ପଛରେ ପ୍ରକୃତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତର ସେହି ପୁରୁଣା ସାମାଜିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଫେରାଇ ଆଣିବା ଯେଉଁଠାରେ କ୍ଷମତା ଓ ଜ୍ଞାନ କେବଳ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉଚ୍ଚ ଶ୍ରେଣୀ (ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ) ହାତରେ ସୀମିତ ରହିବ ।
( b ) ଭୋଟ୍ ଏକତ୍ରୀକରଣ : ଭାରତରେ ପଛୁଆ ବର୍ଗ (OBC), ଦଳିତ ଏବଂ ଆଦିବାସୀମାନେ ଜନସଂଖ୍ୟାର ସଂଖ୍ୟାଧିକ। ସମାଲୋଚକଙ୍କ ମତରେ, ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ନେତାମାନେ କେବଳ ନିଜ ଜାତିର ନାମରେ ନିର୍ବାଚନ ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏକାଠି କରି ଭୋଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗଢ଼ିବା ପାଇଁ ‘ହିନ୍ଦୁ ବିପଦରେ ଅଛି’ କିମ୍ବା ‘ ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର ‘ ଭଳି ଭାବପ୍ରବଣ ସ୍ଲୋଗାନକୁ ଏକ ମୋହରା ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି ।
( b ) ପୁରୁଣା ସାମାଜିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଫେରାଇ ଆଣିବା :
ଶ୍ରେଣୀଭିତ୍ତିକ ସମାଜ: ପ୍ରାଚୀନ ଭାରତର ପାରମ୍ପରିକ ଜାତିପ୍ରଥା ଅନୁଯାୟୀ, ସମାଜ ଚାରି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ଥିଲା। ଏମlନେ ସେହି ପୁରୁଣା ଢାଞ୍ଚାକୁ ପସନ୍ଦ କରନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତେ ନିଜ ନିଜ ଜାତି ଅନୁସାରେ କାମ କରିବେ ଏବଂ କେହି ସମାନତା ପାଇଁ ସ୍ୱର ଉତ୍ତୋଳନ କରିବେ ନାହିଁ।
( c ) କ୍ଷମତା ଓ ଜ୍ଞାନ ଉପରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉଚ୍ଚ ଶ୍ରେଣୀର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ :
( ୧ ) ଜ୍ଞାନର କେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ : ଇତିହାସରେ ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ଜ୍ଞାନ କେବଳ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବା ଉଚ୍ଚ ଜାତି ସୀମିତ ରଖିଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନର ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ‘ହିନ୍ଦୁକରଣ’ କରାଯାଇ ବୈଜ୍ଞାନିକ ମନୋଭାବ ବଦଳରେ ପୁରାଣ ଏବଂ ପରମ୍ପରାକୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଉଛି। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଦଳିତ ଏବଂ ଗରିବ ଶ୍ରେଣୀର ପିଲାମାନେ ପ୍ରକୃତ ଆଧୁନିକ ଶିକ୍ଷାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହେବେ।
( ୨ ) ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା କ୍ଷମତା: ଦେଶର ବଡ଼ ବଡ଼ ସରକାରୀ ପଦବୀ, ନ୍ୟାୟପାଳିକା (Judiciary), ଏବଂ ଗଣମାଧ୍ୟମ (Media) ରେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ପ୍ରଭାବ ବହୁତ ଅଧିକ। ସମ୍ବିଧାନକୁ ଦୁର୍ବଳ କରି ସେହି ସ୍ଥିତିକୁ ସ୍ଥାୟୀ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି, ଯେପରି ପଛୁଆ ବର୍ଗର ଲୋକେ କେବେ ଶାସନ ଗାଦିକୁ ଆସିପାରିବେ ନାହିଁ।
( ୩ ) “ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ ନାମରେ ସମସ୍ତ ହିନ୍ଦୁଙ୍କୁ ଏକାଠି କରାଯାଉଛି ସତ, କିନ୍ତୁ ସେହି ଏକତାର ଫାଇଦା କେବଳ ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ଶ୍ରେଣୀ ପାଇବେ। ଦଳିତ ଏବଂ ପଛୁଆ ବର୍ଗର ଲୋକେ କେବଳ ସେମାନଙ୍କର ରାଜନୈତିକ ସୈନିକ ସାଜି ରହିଯିବେ। “
( 2 ) ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ (Brahmanism) ର ଅସଲ ସଂଜ୍ଞା ?
( a ) ଜନ୍ମଗତ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା: ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦର ଅର୍ଥ କେବଳ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜାତିର ଲୋକ ନୁହେଁ। ଏହା ଏକ ମାନସିକତା, ଯାହା ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଯେ କିଛି ଲୋକ ଜନ୍ମରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନେ (ଦଳିତ, ଶୂଦ୍ର, ଆଦିବାସୀ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗ ) ସେମାନଙ୍କର ସେବା କରିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ହୋଇଛନ୍ତି।
( b ) ସାମାଜିକ ଶୋଷଣର ଆଇନଗତ ରୂପ: ଯଦି ସମ୍ବିଧାନରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇ ଧର୍ମଭିତ୍ତିକ ନିୟମ ଲାଗୁ ହୁଏ, ତେବେ ସାମାଜିକ ନ୍ୟାୟ (Social Justice) ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ (Reservation) ଶେଷ ହୋଇଯିବ। ଫଳରେ ଦଳିତ ଓ ପଛୁଆ ବର୍ଗର ଲୋକେ ପୁଣି ଥରେ ପୁରୁଣା ଦାସତ୍ୱ ଓ ଶୋଷଣର ଶିକାର ହେବେ।
( 3 ) ‘ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର’ ଏବଂ ‘ସନାତନ ଧର୍ମ’ ନାମ ପଛରେ ରହିଥିବା ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଉଦ୍ଧେଶ୍ୟ ?
୧. ସମ୍ବିଧାନ ବଦଳାଇବାର ଆଶଙ୍କା :
( a ) ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷତା ଉପରେ ଆଘାତ: ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଦେଶକୁ ଏକ ‘ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ’ (Secular) ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବେ ଘୋଷଣା କରେ, ଯେଉଁଠି ସବୁ ଧର୍ମ ସମାନ। କିନ୍ତୁ ‘ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର’ ଏଜେଣ୍ଡା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ସମ୍ବିଧାନର ଏହି ମୂଳ ଗଠନ (Basic Structure) କୁ ବଦଳାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି ।
( b ) ମନୁସ୍ମୃତିର ଆଦର୍ଶ: ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବାହାନାରେ ସେମାନେ ପରୋକ୍ଷରେ ସେହି ପୁରାତନ ନିୟମଗୁଡ଼ିକୁ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି , ଯାହା ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ।
୨. ‘ସନାତନ ଧର୍ମ’ ନାମରେ ଜାତିଗତ ଶ୍ରେଣୀ ବିଭାଗକୁ ପ୍ରଶ୍ରୟ :
( a ) ସମାନତା ବନାମ ବର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା: ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୧୪ ସମସ୍ତ ନାଗରିକଙ୍କୁ ସମାନ ଅଧିକାର ଦିଏ। କିନ୍ତୁ ସନାତନ ଧର୍ମର ପାରମ୍ପରିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟାରେ ଗୁଣ ଓ କର୍ମ ଆଧାରରେ ବର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା (ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ, ଶୂଦ୍ର) ରହିଛି। ‘ସନାତନ’ର ଦୁହାଇ ଦେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ମାନେ ପ୍ରକୃତରେ ସେହି ପୁରୁଣା ସାମାଜିକ ଶ୍ରେଣୀ ବିଭାଗକୁ ଫେରାଇ ଆଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବା ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ରହିବ।
( b ) ସାଂସ୍କୃତିକ ଜାତୀୟତାବାଦ: ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ ଯେଉଁ ସାଂସ୍କୃତିକ ଜାତୀୟତାବାଦ କଥା କହେ, ତାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଉଚ୍ଚ-ଜାତିର ରୀତିନୀତି ଏବଂ ପରମ୍ପରା ଉପରେ ଆଧାରିତ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଦଳିତ, ଆଦିବାସୀ ଏବଂ ପଛୁଆ ବର୍ଗଙ୍କର ସ୍ଥାନୀୟ ସଂସ୍କୃତି ଓ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଗୌଣ ହୋଇଯାଏ।
୩. ସାମାଜିକ ନ୍ୟାୟ ଓ ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରତି ବିପଦ
( a ) ସଂରକ୍ଷଣ ହଟାଇବାର ପ୍ରୟାସ: ବାବାସାହେବ ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ସମ୍ବିଧାନ ଦଳିତ ଓ ଓବିସି (OBC) ମାନଙ୍କୁ ସାମାଜିକ ସମାନତା ଦେବା ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଛି। ବର୍ତମାନ ଜାତିଭିତ୍ତିକ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ହଟାଇ ଅର୍ଥନୈତିକ ଆଧାରରେ ସଂରକ୍ଷଣ ଦେବାକୁ ଯୋଜନା କରାଯାଉଛି ।
( b ) ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ: ଯଦି ସମ୍ବିଧାନରୁ ଜାତିଭିତ୍ତିକ ସଂରକ୍ଷଣ ହଟିଯାଏ, ତେବେ ଶିକ୍ଷା, ପ୍ରଶାସନ ଏବଂ ନ୍ୟାୟପାଳିକା ଭଳି ଉଚ୍ଚ ପଦବୀଗୁଡ଼ିକରେ ପୁଣି ଥରେ ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ଏକଛତ୍ରବାଦ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେବ, ଯାହାକୁ ‘ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ’ କୁହାଯାଏ।
୪. କ୍ଷମତାର କେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ ଓ ଅଧିକାର ସଙ୍କୁଚିତ କରିବା
( a ) ସଂଘୀୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ: ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଦେଶକୁ ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତିର ଏକ ସଂଘ (Union of States) ବୋଲି କହେ। କିନ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦ ‘ଏକ ଚାଳକ ଅନୁବର୍ତ୍ତିତ୍ୱ’ (କେନ୍ଦ୍ରୀକୃତ ନେତୃତ୍ୱ) ବିଚାରଧାରା ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣର ବିରୋଧୀ।
( b ) ମୌଳିକ ଅଧିକାର ସଙ୍କୋଚନ: ସମ୍ବିଧାନରେ ଥିବା ସ୍ୱାଧୀନ ମତପ୍ରକାଶ ଏବଂ ଅସହମତିର ଅଧିକାରକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ବିଚାରଧାରାର ସରକାର ଅନେକ ସମୟରେ ଦମନ କରୁଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହୁଏ, ଯାହା ଏକଛତ୍ରବାଦୀ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ଶାସନର ଲକ୍ଷଣ।
( 4 ) ହିନ୍ଦୁ ସଂଗଠନ ଗୁଡିକର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଉଦ୍ଧେଶ୍ୟ ?
ହିନ୍ଦୁ ସଂଗଠନ ଗୁଡିକ ନିଜକୁ ଏକ ସାମାଜିକ ସଂଗଠନ ବୋଲି କହେ ଏବଂ ଏହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ସମଗ୍ର ହିନ୍ଦୁ ସମାଜକୁ ଏକତ୍ରିତ କରି ଦେଶର ବିକାଶ କରିବା। ସେମାନଙ୍କ ମତରେ ସେମାନେ ଜାତିପ୍ରଥା ଦୂର କରିବା ଏବଂ ସମାଜର ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରରେ ସେବା କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ପ୍ରକଳ୍ପ ଚଲାଉଛନ୍ତି।
ମାତ୍ର ଅପରପକ୍ଷ୍ୟେ ଏମାନେ କେବଳ ଏକ ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ସଂଗଠନ ଏବଂ ଏହା କେବଳ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦର ସ୍ୱାର୍ଥ ରକ୍ଷା ପାଇଁ କାମ କରେ l
( 1 ) ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ଚିନ୍ତାଧାରା ଓ ବିଭାଜନ
( a ) ଅଣ-ହିନ୍ଦୁଙ୍କ ପ୍ରତି ଆଭିମୁଖ୍ୟ: ଏମାନଙ୍କର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତକୁ ଏକ ‘ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର’ରେ ପରିଣତ କରିବା। ଏହା ଦ୍ୱାରା ମୁସଲିମ୍, ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ସମୁଦାୟ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶ୍ରେଣୀର ନାଗରିକ ପାଲଟିଯିବାର ଆଶଙ୍କା ରହେ, ଯାହା ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ସଦଦ୍ଭାବନାକୁ ନଷ୍ଟ କରେ।
( 2 ) ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସୁରକ୍ଷା
( a ) ଜାତିଗତ ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ: ‘ସମଗ୍ର ହିନ୍ଦୁ ସମାଜ’କୁ ଏକାଠି କରିବା କଥା କହିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ପାରମ୍ପରିକ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ଜାତି ପ୍ରଥା ବା ବର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ବଜାୟ ରଖିବା।
( b ) ନେତୃତ୍ୱରେ ସମାନତାର ଅଭାବ: ହିନ୍ଦୁ ସଂଗଠନ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେବା ଦିନଠାରୁ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହାର ଶୀର୍ଷ ପଦବୀ ଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ଉଚ୍ଚ ଜାତି (ବିଶେଷ କରି ବ୍ରାହ୍ମଣ) ନେତାଙ୍କ ହାତରେ ରହିଆସିଛି। ଦଳିତ, ଆଦିବାସୀ ବା ପଛୁଆ ବର୍ଗର ଲୋକଙ୍କୁ କେବେ ହେଲେ ସଂଗଠନର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା କ୍ଷମତା ଦିଆଯାଇ ନାହିଁ।
( 3 ) ସାମାଜିକ ସେବାର ଅସଲ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ
( a ) ସେବା ନାମରେ ପ୍ରଚାର: ଏମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ବିଭିନ୍ନ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ସେବା ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ ସାମାଜିକ ବିକାଶ ନୁହେଁ। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ସେମାନେ ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରରେ ନିଜର ହିନ୍ଦୁତ୍ୱ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ବିଚାରଧାରାର ପ୍ରସାର କରନ୍ତି।
( b ) ସାମାଜିକ ସଂସ୍କାରକୁ ବିରୋଧ: ଇତିହାସ ସାକ୍ଷୀ ଅଛି ଯେ ଯେତେବେଳେ ଡଃ ବି. ଆର. ଆମ୍ବେଦକର ଦଳିତମାନଙ୍କ ଅଧିକାର ଓ ସମାନତା ପାଇଁ ‘ହିନ୍ଦୁ କୋଡ୍ ବିଲ୍’ ଆଣିଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଏହାକୁ ପ୍ରବଳ ବିରୋଧ କରିଥିଲା, ଯାହା ସେମାନଙ୍କ ଉଚ୍ଚ-ଜାତି ମାନସିକତାକୁ ଦର୍ଶାଏ।
( 4 ) ସମ୍ବିଧାନ ଓ ଗଣତନ୍ତ୍ର ପ୍ରତି ବିପଦ
୧. ସମ୍ବିଧାନର ଯେଉଁ ସବୁ ମୂଳ ଧାରାଗୁଡ଼ିକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କିମ୍ବା ଦୁର୍ବଳ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
( a ) ପ୍ରସ୍ତାବନା (Preamble) – ‘ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷ’ (Secular) ଶବ୍ଦ: ସମ୍ବିଧାନର ପ୍ରସ୍ତାବନାରେ ଥିବା ‘Secular’ ଶବ୍ଦକୁ ହଟାଇ ଭାରତକୁ ଏକ ସାଂସ୍କୃତିକ ହିନ୍ଦୁ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବେ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାଦ ବିଚାରଧାରାର ନେତାମାନେ ଅନେକ ସମୟରେ ଦାବି କରିଆସୁଛନ୍ତି।
( b ) ଧାରା ୧୪, ୧୫ ଏବଂ ୧୬ (ସମାନତା ଓ ସଂରକ୍ଷଣର ଅଧିକାର): ଏହି ଧାରାଗୁଡ଼ିକ ଜାତି, ଧର୍ମ, ବର୍ଣ୍ଣ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମାନତା ଦିଏ ଏବଂ ପଛୁଆ ବର୍ଗଙ୍କୁ ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କରେ। ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ମାନସିକତା ଏହାକୁ ସମୀକ୍ଷା କରିବା ଆଳରେ ଜାତିଭିତ୍ତିକ ସଂରକ୍ଷଣକୁ ହଟାଇବାକୁ ଚାହେଁ।
( c ) ଧାରା ୨୫ ରୁ ୨୮ (ଧାର୍ମିକ ସ୍ୱାଧୀନତା): ଏହି ଧାରା ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକକୁ ନିଜ ପସନ୍ଦର ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ ଓ ପ୍ରଚାର କରିବାର ଅଧିକାର ଦିଏ। ସମାଲୋଚକଙ୍କ ମତରେ, ‘ଧର୍ମାନ୍ତରୀକରଣ ବିରୋଧୀ ଆଇନ’ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ସ୍ୱାଧୀନତାକୁ ସଙ୍କୁଚିତ କରାଯାଉଛି।
( d ) ଧାରା ୨୯ ଏବଂ ୩୦ (ସଂଖ୍ୟାଲଘୁଙ୍କ ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ଶିକ୍ଷାଗତ ଅଧିକାର): ସଂଖ୍ୟାଲଘୁମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ଚଲାଇବା ପାଇଁ ମିଳିଥିବା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସାମ୍ବିଧାନିକ ସୁରକ୍ଷାକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହୁଏ।
( 5 ) ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଏବଂ ମନୁସ୍ମୃତି
ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ଏବଂ ମନୁସ୍ମୃତିର ଚିନ୍ତାଧାରା ପରସ୍ପରର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିରୋଧୀ। ମନୁସ୍ମୃତିର ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ମାନେ ସମର୍ଥକ ବୋଲି କହିବା ପଛର ମୂଳ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
( a ) ଜାତିଗତ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଓ ଶୋଷଣ: ମନୁସ୍ମୃତିରେ ସମାଜକୁ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଶୂଦ୍ର (ଦଳିତ) ମାନଙ୍କୁ ସବୁଠାରୁ ନିମ୍ନ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଇଛି। ଶୂଦ୍ରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଶିକ୍ଷା, ସମ୍ପତ୍ତି ରଖିବା ଏବଂ ମାନବିକ ଅଧିକାରକୁ ଏଥିରେ ନିଷେଧ କରାଯାଇଛି।
( b ) ନାରୀ ବିରୋଧୀ ନିୟମ: ମନୁସ୍ମୃତି ଅନୁଯାୟୀ, ଜଣେ ନାରୀ କେବେ ହେଲେ ସ୍ୱାଧୀନ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ – ବାଲ୍ୟକାଳରେ ପିତା, ଯୌବନରେ ସ୍ୱାମୀ ଏବଂ ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟରେ ପୁତ୍ରର ଅଧୀନରେ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ସମ୍ବିଧାନକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବାର ଅସଲ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବାବାସାହେବ ଆମ୍ବେଦକରଙ୍କ ‘ସମାନତାବାଦୀ ଭାରତ’କୁ ବଦଳାଇ ପୁଣି ଥରେ ‘ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ’ ଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣବାଦୀ ଭାରତ ଗଠନ କରିବା।